Aktualności Aktualności

Profesor Wanda Szczepuła patronem gdańskiego tramwaju [aktualizacja]

Flota gdańskich tramwajów 9 kwietnia 2021 roku powiększyła się o kolejny pojazd upamiętniający zasłużonego gdańszczanina. Nowym patronem jest profesor Wanda Szczepuła, polska mikrobiolog, pierwsza w historii Politechniki Gdańskiej kobieta z tytułem profesorskim.

Stanisława Wanda Szczepuła urodziła się w roku 1916 w Wolsbergu w Austrii, dzieciństwo i młodość spędziła na Kresach.

Studia rolnicze rozpoczęła na Wydziale Rolno-Lasowym Politechniki Lwowskiej w Dublanach. Tytuł inżyniera i magistra nauk rolniczych zdobyła na Uniwersytecie Jagiellońskim, po czym podjęła pracę w cukrowni "Janikowo", a następnie razem z mężem Janem (1914-1990) przeniosła się do Gdańska, gdzie związała się zawodowo Politechniką Gdańską. Została asystentką w kierowanej przez prof. Ernesta Syma Katedrze Środków Żywności.

Równolegle pracowała na jedną czwartą etatu w przetwórni jajczarskiej. Opracowała 6 patentów – w tym 3 wspólnie z mężem. Najważniejszy dotyczył zmiany sposobu pasteryzacji masy jajowej; było to szczególnie ważne ze względu na to, że w tym czasie Polska była liderem w jej eksporcie do Anglii. Patent wzbudził zainteresowanie premiera Józefa Cyrankiewicza, a Profesor Szczepuła dostała zaproszenie na staż w Instytucie Naukowym Niskich Temperatur w Cambridge. W 1957 obroniła doktorat, a cztery lata później uzyskała habilitację.

W roku 1972 uzyskała tytuł naukowy profesora nauk chemicznych. W latach 1974-1976 przez 22 miesiące jako ekspert ONZ/FAO przebywała w Mongolii. Do momentu przejścia w roku 1976 na emeryturę pracowała na stanowisku profesora nadzwyczajnego Politechniki Gdańskiej.

Na uczelni zwracała uwagę na to, że kobiety są w trudniejszej sytuacji niż mężczyźni, a przecież wiele z nich chce realizować się również w pracy zawodowej, dlatego jej asystentkami często były właśnie kobiety.

Profesor Szczepuła była świetnym dydaktykiem, sale wykładowe podczas prowadzonych przez nią zajęć z mikrobiologii technicznej były wypełnione po brzegi, a jej wykłady były merytoryczne i okraszone ciekawostkami oraz nowinkami ze świata nauki. Bogato ilustrowane, wzboga­cane interesującymi nowinkami i dygresjami ze świata nauki, wykłady wzbudzały niesłabnące zainteresowanie.

Pomagała w opracowaniu receptury popularnych lodów Calypso – stworzyła dla nich standardy chemiczne i mikrobiologiczne.

Wychowała dwie córki, pomagała w wychowaniu wnuków, cieszyła się prawnukami.

Zmarła 10 kwietnia 2014 w Gdańsku, w wieku 98 lat. Została pochowana na cmentarzu komunalnym w Sopocie (kwatera A1-1-7).

Uroczystość nadania imienia tramwajowi odbyła się 9 kwietnia o godz. 11.30 na pętli tramwajowej na gdańskim Chełmie, ul. Witosa. W uroczystości wzięli udział: rodzina (obie córki wraz z wnuczką i prawnukiem), znajomi, przedstawiciele Politechniki Gdańskiej – Prorektor ds. organizacji i rozwoju prof. dr hab. inż. Dariusz Mikielewicz, Dziekan Wydziału Chemicznego prof. Agata Kot-Wasik, profesorowie, którzy prof. Szczepułę znali: profesor Z. Sikorski (Dziekan Wydziału Chemicznego kadencja 1973–75, 1978–81 ) oraz prof. J. Rachoń – Rektor PG kadencja 2002–2008, władze miasta.

Relacja z wydarzenia znajduje się na stronie Miasta Gdańska w Wiadomościach.

 

Tradycja nadawania patronów gdańskim tramwajom sięga 2010 r., kiedy to dotarła dostawa 35 nowych tramwajów Pesa Swing. Oprócz nich, swoich patronów zyskały także wszystkie tramwaje typu Bombardier i Alstomy NGd99, a także dostarczane na bieżąco dwukierunkowe Pesy Jazz Duo.

Każdy może zgłosić wybitną postać związaną z Gdańskiem na patrona tramwaju. Można to zrobić pisemnie: wysyłając pismo do Urzędu Miejskiego w Gdańsku lub pocztą elektroniczną na adres patron.tramwaju@gdansk.gda.pl.

Komisja ocenia zgłaszane propozycje pod względem merytorycznym i “celowości nadania patronatu”. Decyzję o nadaniu imienia podejmuje Prezydent Miasta Gdańska – po zapoznaniu się z opinią komisji – i przekazuje ją Gdańskim Autobusom i Tramwajom.

Galeria zdjęć