Data dodania: 2026-11-16
„Nauka w drodze” Wydział Chemiczny PG i Fundacja ORLEN im. I. Łukasiewicza
Laboratorium, które przyjeżdża do uczniów
Nie każda szkoła dysponuje zapleczem laboratoryjnym pozwalającym na samodzielne prowadzenie doświadczeń chemicznych i fizycznych. Dostęp do specjalistycznego wyposażenia, materiałów oraz odpowiednio przygotowanych stanowisk bywa szczególnie ograniczony w mniejszych miejscowościach.
Właśnie z myślą o takich potrzebach, Fundacja ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza realizuje projekt „Nauka w drodze”.
Jego podstawowym założeniem jest popularyzacja nauk przyrodniczych i technicznych poprzez bezpośredni kontakt z eksperymentem. Mobilne laboratorium odwiedza szkoły, instytucje edukacyjne oraz wydarzenia popularyzujące naukę, umożliwiając uczniom poznawanie zjawisk, które na co dzień, omawiają podczas lekcji.
Sercem projektu jest specjalnie przygotowany, dwupoziomowy autobus wyposażony w stanowiska laboratoryjne i edukacyjne. Jego konstrukcja pozwala prowadzić różne rodzaje zajęć równocześnie, a podczas wydarzeń plenerowych przestrzeń edukacyjną można dodatkowo rozbudować o stanowisko zewnętrzne.
W październiku 2026 roku Naukobus wyruszył w trasę realizowaną we współpracy z Wydziałem Chemicznym Politechniki Gdańskiej. Do zespołu projektu dołączyli studenci Naukowego Koła Chemików Studentów PG, którzy podczas kolejnych przystanków prowadzili działania popularyzujące chemię i opowiadali młodzieży o możliwościach studiowania na Wydziale.
Wspólna trasa Fundacji ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza i Wydziału Chemicznego PG
Współpraca miała wyraźnie określony wymiar edukacyjny. Fundacja ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza zapewniła mobilną infrastrukturę oraz program eksperymentów realizowanych w Naukobusie, natomiast Wydział Chemiczny PG włączył do przedsięwzięcia swoich studentów, którzy reprezentowali uczelnię na przygotowanym stanowisku edukacyjnym.
Dla Wydziału był to kolejny sposób dotarcia do uczniów szkół ponadpodstawowych, szczególnie tych, którzy nie mają na co dzień możliwości odwiedzenia uczelnianych laboratoriów.
Podczas wizyt w szkołach studenci Naukowego Koła Chemików rozmawiali z młodzieżą o chemii, przeprowadzali krótki warsztat z mikroskopowania, praktycznych zastosowaniach chemii oraz możliwościach kształcenia na Politechnice Gdańskiej. Przedstawiali również kierunki studiów oferowane przez Wydział Chemiczny i dzielili się własnymi doświadczeniami związanymi ze studiowaniem.
Uczniowie mogli uzyskać informacje bezpośrednio od osób, które niedawno same podejmowały decyzję o wyborze studiów, a dziś uczestniczą w zajęciach laboratoryjnych, rozwijają zainteresowania naukowe i angażują się w działalność koła.
Wydział Chemiczny PG oferuje obecnie pięć kierunków studiów I stopnia: biotechnologię, chemię, technologię chemiczną, technologie kosmetyczne i zielone technologie.
Każdy z nich pozwala rozwijać wiedzę i umiejętności przydatne w innych obszarach współczesnej gospodarki, jak przemysł farmaceutyczny i kosmetyczny, badania laboratoryjne i biotechnologia, technologie przemysłowe oraz rozwiązania służące ochronie środowiska.
Gdzie dotarł Naukobus? Szkoły i miejscowości na trasie
Październikowa trasa rozpoczęła się 12 października 2026 roku i objęła szkoły w północnej Polsce.
W ramach wspólnego przedsięwzięcia Naukobus oraz przedstawiciele Wydziału Chemicznego PG odwiedzili:
12.10.2026 Bulwar Tczewski (Katolickie Uniwersyteckie LO w Tczewie I LO),
13.10.2026 Społeczne Liceum Ogólnokształcące im. Polskich Noblistów w Kwidzynie,
14.10.2026 Szkoła Podstawowa w Dąbrówce Tczewskiej,
15.10.2026 Katolickie Liceum Ogólnokształcące im. Romualda Traugutta w Chojnicach,
16.10.2026 Franciszkańskie Liceum Ogólnokształcące w Toruniu,
19.10.2026 Zespół Szkół Chemicznych i Ogólnokształcących w Olsztynie,
20.10.2026 II Liceum Ogólnokształcące im. K.K. Baczyńskiego w Ełku,
21.10.2026 II Prywatne Liceum Ogólnokształcące w Kętrzynie (oraz uczniowie z Liceum Feniks),
22.10.2026 II Liceum Ogólnokształcące z Oddziałami Dwujęzycznymi im. K. Jagiellończyka w Elblągu,
23.10.2026 Gdańsk, Wydział Chemiczny Politechnika Gdańska.
Łącznie podczas trasy odwiedzono [X] szkół w 9 miejscowościach, a w zajęciach i spotkaniach edukacyjnych uczestniczyło [X] uczniów.
W działania na stanowisku Wydziału Chemicznego zaangażowało się 4 studentów Naukowego Koła Chemików.
Co kryje się wewnątrz Naukobusu?
Naukobus „Nauka w drodze” został zaprojektowany jako kompletna mobilna przestrzeń edukacyjna, umożliwiająca prowadzenie doświadczeń z różnych dziedzin nauki.
Na górnym pokładzie znajduje się strefa laboratoryjna wyposażona w stanowiska do samodzielnego eksperymentowania. Uczestnicy mają do dyspozycji sprzęt laboratoryjny oraz środki ochrony osobistej, w tym fartuchy i okulary ochronne.
Zajęcia pozwalają zapoznać się z podstawowymi technikami laboratoryjnymi i samodzielnie obserwować przebieg wybranych procesów chemicznych.
Istotnym elementem programu są doświadczenia dotyczące elektrolizy, czyli procesu, w którym przepływ prądu elektrycznego wywołuje reakcje chemiczne. Zjawisko to ma znaczenie m.in. w technologiach otrzymywania wodoru, procesach elektrochemicznych i przemyśle.
Dolny pokład Naukobusu przeznaczono na strefę energii. Znajdują się tam stanowiska poświęcone budowaniu obwodów elektrycznych, przepływowi prądu i zjawiskom elektrostatycznym.
Program obejmuje również zagadnienia związane z odnawialnymi źródłami energii i wykorzystaniem energii w codziennym życiu.
Podczas wydarzeń plenerowych dodatkowym elementem jest zewnętrzna strefa eksperymentów, w której można prowadzić pokazy dostosowane do charakteru i warunków danego wydarzenia.
Tak przygotowana infrastruktura pozwala uczestnikom obserwować doświadczenia, wykonywać wybrane czynności samodzielnie oraz poznawać ich naukowe wyjaśnienia.
Dlaczego doświadczenie ma znaczenie w nauczaniu chemii?
W szkolnej edukacji chemicznej wiele zagadnień przedstawia się za pomocą równań reakcji, schematów i modeli. Są one niezbędne do zrozumienia procesów chemicznych, jednak możliwość obserwacji rzeczywistego doświadczenia pozwala uzupełnić wiedzę teoretyczną.
Podczas eksperymentów uczniowie mogą obserwować zmiany zachodzące w układzie reakcyjnym, poznawać właściwości substancji i sprawdzać zależności między warunkami doświadczenia, a jego wynikiem.
Samodzielna praca na stanowisku laboratoryjnym wymaga również przestrzegania zasad bezpieczeństwa, uważnej obserwacji i formułowania wniosków. To kompetencje ważne zarówno w dalszej edukacji, jak i w przyszłej pracy laboratoryjnej czy technologicznej. Dzięki mobilnej formule projektu, uczniowie mają możliwość poznania takiego sposobu pracy bez konieczności wyjazdu do uczelni lub specjalistycznego centrum nauki.
Studenci NKCh w roli popularyzatorów nauki
Dla studentów Naukowego Koła Chemików, udział w trasie był okazją do zdobycia doświadczenia wykraczającego poza codzienne zajęcia akademickie.
Popularyzacja nauki wymaga umiejętności przedstawiania złożonych zagadnień w sposób zrozumiały dla osób o różnym poziomie wiedzy. Podczas rozmów z uczniami studenci musieli dostosowywać sposób przekazywania informacji do wieku odbiorców, ich zainteresowań oraz pytań pojawiających się w trakcie spotkań.
Równie istotna była możliwość zaprezentowania własnej działalności naukowej i studenckiej. Koła naukowe odgrywają ważną rolę w kształceniu na Wydziale Chemicznym. Umożliwiają studentom rozwijanie zainteresowań, uczestniczenie w projektach i zdobywanie doświadczenia organizacyjnego. Udział w przedsięwzięciach edukacyjnych pozwala dodatkowo doskonalić umiejętności komunikacji i pracy zespołowej.
Podczas trasy Naukobusu, studenci NKCh reprezentowali Wydział w bezpośrednich kontaktach z młodzieżą, prezentując perspektywę osób studiujących kierunki chemiczne.
Studenci, którzy brali udział w trasie: Marta Ławniczak, Klaudia Strus, Jakub Dąbrowski i Michał Wasiniak. Opiekunem koła jest dr hab. inż. Justyna Łuczak.
Edukacja chemiczna a przyszłe potrzeby przemysłu
Współpraca Wydziału Chemicznego z Fundacją ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza wpisuje się w szerszy kontekst rozwijania zainteresowania młodzieży naukami ścisłymi i technicznymi.
Wiedza chemiczna jest niezbędna w wielu obszarach współczesnego przemysłu. Specjaliści zajmują się m.in. opracowywaniem nowych materiałów, projektowaniem procesów chemicznych, analizą składu produktów, biotechnologią, technologiami energetycznymi i ograniczaniem oddziaływania działalności przemysłowej na środowisko. Przykładem jest wodór, którego otrzymywanie i wykorzystanie wymaga wiedzy z zakresu chemii, elektrochemii, inżynierii procesowej oraz technologii materiałowych.
Równie ważne pozostają kompetencje związane z prowadzeniem eksperymentów, interpretacją wyników, bezpieczeństwem procesów i oceną ich efektywności.
Działania popularyzatorskie prowadzone już na etapie edukacji szkolnej pozwalają młodym ludziom lepiej zrozumieć, czym zajmują się chemicy i inżynierowie oraz jakie umiejętności są potrzebne w tych zawodach. W tym kontekście wspólna trasa Naukobusu była okazją do zaprezentowania praktycznego znaczenia nauk ścisłych i możliwości dalszego kształcenia.
Finał trasy podczas Dnia Otwartego Wydziału Chemicznego Politechniki Gdańskiej
Po wizytach w szkołach Naukobus dotarł na kampus Politechniki Gdańskiej, gdzie 23 października zakończył swoją trasę, podczas Dnia Otwartego Wydziału Chemicznego. Wydarzenie zgromadziło uczniów i nauczycieli szkół ponadpodstawowych zainteresowanych ofertą edukacyjną Wydziału oraz współczesnymi zastosowaniami chemii.
Program Dnia Otwartego obejmował wykład dr. inż. Bartłomieja Cieślika „Chemia w neuronach, czyli co naprawdę napędza twój mózg”, pokaz chemiczny przygotowany przez Naukowe Koło Chemików Studentów PG oraz certyfikowane szkolenie dla nauczycieli prowadzone przez dr hab. Joannę Mytnik, prof. PG.
Naukobus stanowił osobny element programu. Uczniowie uczestniczyli w zajęciach laboratoryjnych organizowanych w mobilnym centrum edukacyjnym. Zainteresowanie Naukobusem podczas finału było bardzo duże. Jego obecność pozwoliła uczestnikom Dnia Otwartego zapoznać się z projektem, który w poprzednich dniach odwiedzał szkoły w regionie.
Współpraca ze szkołami pozostaje jednym z priorytetów Wydziału
Udział w projekcie „Nauka w drodze” jest częścią działań Wydziału Chemicznego PG skierowanych do uczniów i nauczycieli szkół ponadpodstawowych.
Wydział rozwija współpracę z placówkami edukacyjnymi, organizuje wydarzenia popularyzujące chemię i umożliwia młodzieży poznawanie laboratoriów oraz kierunków studiów. Szczególne znaczenie ma współpraca z nauczycielami chemii, biologii, fizyki i matematyki. To oni mają bezpośredni wpływ na rozwijanie zainteresowań naukowych uczniów i często pomagają im odkrywać możliwości dalszego kształcenia w obszarze nauk ścisłych i przyrodniczych.
Mobilne przedsięwzięcia edukacyjne stanowią cenne uzupełnienie wizyt szkolnych na uczelni. Pozwalają dotrzeć także do tych placówek, których uczniowie mają ograniczone możliwości uczestniczenia w wydarzeniach organizowanych na kampusie.
Współpraca z Fundacją ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza pokazała, że taka formuła może być wykorzystywana do popularyzowania chemii, prezentowania kierunków studiów i rozwijania kontaktów ze szkołami.
Podziękowania za wspólną realizację projektu
Władze Wydziału Chemicznego Politechniki Gdańskiej składają podziękowania Fundacji ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza za zaproszenie do współpracy, profesjonalną organizację przedsięwzięcia oraz możliwość włączenia studentów Wydziału w realizację trasy edukacyjnej.
Szczególne podziękowania kierujemy do studentów Naukowego Koła Chemików Studentów PG, którzy poświęcili swój czas na udział w wyjazdach, reprezentowanie Wydziału i prowadzenie rozmów z młodzieżą. Ich zaangażowanie miało istotne znaczenie dla obecności Wydziału Chemicznego w projekcie.
Dziękujemy również szkołom, nauczycielom i uczniom za udział w spotkaniach oraz zainteresowanie przygotowanymi zajęciami.
Mamy nadzieję, że wspólne doświadczenia staną się podstawą kolejnych przedsięwzięć edukacyjnych realizowanych przez Wydział Chemiczny PG i Fundację ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza.
Projekt „Nauka w drodze” realizowany jest przez Fundację ORLEN im. Ignacego Łukasiewicza. Partnerem październikowej trasy w 2026 roku był Wydział Chemiczny Politechniki Gdańskiej, reprezentowany przez studentów Naukowego Koła Chemików Studentów PG.